Door Laurens Bloem, coach voor persoonlijk leiderschap en teamontwikkeling bij In-Bloom.
Vrijheid, betrokkenheid, betrouwbaarheid. Mooie woorden, maar wat betekenen ze wanneer je agenda volloopt of je een lastige keuze moet maken? Je persoonlijke waarden worden bruikbaar als je kunt uitleggen welk gedrag daarbij hoort.
Met deze oefening breng je je waarden terug tot een kleine selectie en verbind je ze aan situaties uit je eigen werk en leven.
1. Kies eerst ruim
Bekijk de waardenlijsten hieronder en schrijf ongeveer vijftien woorden op die voor jou belangrijk zijn. Denk aan momenten waarop je trots, betrokken of juist geïrriteerd was. Wat werd daar voor jou geraakt?
Je hoeft nog geen definitieve keuze te maken. Leg je selectie even weg en kijk er later opnieuw naar.
2. Breng je selectie terug
Ga van vijftien naar tien waarden en vervolgens naar drie tot vijf. Vraag bij ieder woord: vind ik dit zelf belangrijk, of klinkt het vooral als iets wat ik belangrijk zou moeten vinden?
Woorden mogen overlappen. Het doel is dat jouw selectie richting geeft, niet dat je de perfecte lijst maakt.
3. Schrijf op wat elke waarde voor jou betekent
Maak het persoonlijk. Vrijheid kan voor jou betekenen dat je zelf je werk indeelt. Voor een ander betekent het ruimte om een afwijkende mening te geven.
Maak per waarde drie zinnen af:
- Voor mij betekent dit…
- In mijn werk laat ik dit zien door…
- Ik merk dat deze waarde onder druk staat wanneer…
4. Onderzoek een echte keuze
Neem een situatie die nu speelt. Je wilt bijvoorbeeld een collega helpen én tijd houden voor je eigen opdracht. Welke waarden botsen hier? Wat vraagt een bewuste keuze van je?
Betrokken zijn kan betekenen dat je meedenkt, zonder de hele taak over te nemen. Betrouwbaar zijn kan betekenen dat je tijdig zegt wat je niet kunt beloven.
Hoe ik hier zelf naar kijk
Persoonlijk leiderschap, kwetsbaarheid en vrijheid zijn waarden waarover ik eerder in mijn werk heb geschreven. Ze raken aan keuzes zoals mijn stap van docent naar ondernemer, open zijn in mijn begeleiding en bewust omgaan met mijn agenda.
Ook voor mij krijgen zulke woorden pas betekenis in wat ik doe. Een waarde helpt juist wanneer een keuze iets kost of een gesprek spannend wordt.
De waardenlijsten
Gebruik deze bestaande lijsten als startpunt voor je eigen selectie:
Maak er één afspraak van
Kies één waarde en één moment in de komende week waarop je die bewuster wilt laten terugkomen. Schrijf op wat je dan doet en kijk daarna terug.
Wil je onderzoeken waarom je keuzes toch vaak anders uitpakken dan je zou willen? In individuele coaching verbinden we jouw waarden aan patronen en gedrag in de praktijk.
